Trong khoảng một thập niên trở lại đây, thị trường phim hoạt hình Trung Quốc đang đi qua một giai đoạn trưởng thành chậm nhưng chắc. Địa hạt này âm thầm mở rộng quy mô, củng cố thói quen khán giả và xây dựng hệ sinh thái sản xuất - phát hành ổn định.
Điều quan trọng nhất là hoạt hình đã được thừa nhận như một phần chính thống của điện ảnh đại chúng, chứ không còn là “phụ lục cho trẻ em”. Song hành với bước tiến về kỹ xảo công nghệ, các nhà làm phim hoạt hình Trung Quốc cũng cho thấy nỗ lực xây dựng dấu ấn kể chuyện riêng, đậm chất văn hoá Á Đông, giàu cảm xúc nhưng vẫn gần gũi, dễ tiếp cận với đại chúng. Sự chuyển động đó vừa giúp hoạt hình xứ Trung lan tỏa văn hóa truyền thống, vừa phản chiếu những trăn trở của xã hội hiện đại, khiến dòng phim này ngày càng thu hút khán giả ở nhiều độ tuổi và dần trở thành điểm sáng đáng chú ý của điện ảnh khu vực.
Dưới đây là 9 bộ/series phim hoạt hình ghi dấu ấn cả về chất lượng và doanh thu, góp phần định hình diện mạo của hoạt hình xứ tỷ dân những năm gần đây.
Hoạt hình Trung Quốc đang bước vào giai đoạn bứt tốc rõ rệt với tham vọng đào sâu bản sắc văn hoá. (Ảnh: Tư liệu)
Phim hoạt hình: Tiểu Yêu Quái Núi Lãng Lãng (2025)
Tiểu Yêu Quái Núi Lãng Lãng là bộ phim hoạt hình 2D Trung Quốc ra mắt vào mùa Hè năm 2025 và nhanh chóng trở thành hiện tượng tại quê nhà. Phim thành công chinh phục trái tim khán giả Việt từ khi công chiếu tại rạp từ tháng 1/2026. Đây là phiên bản mở rộng từ tập phim Mùa Hè của tiểu yêu quái thuộc series hoạt hình Trung Quốc Kỳ Đàm từng gây bão khi ra mắt năm 2023.
Cốt truyện theo chân bốn tiểu yêu quái: một lợn rừng, một cóc, một chồn vàng và một tinh tinh vốn là những tiểu yêu vô danh, bị xem thường, tìm cách rời khỏi núi Lãng Lãng để “đổi vận”. Chúng cải trang thành thầy trò Đường Tăng đi Tây Thiên thỉnh kinh và từ đó cuộc hành hương đầy trắc trở bắt đầu với những tình huống hài hước, thử thách và cả những phút giây lắng đọng về giá trị của bản thân và hoài bão.
Phim là sự hòa quyện tinh tế giữa nét vẽ thủy mặc, phong cách kể chuyện đậm văn hoá Đông Á, gần gũi, đời thường khiến người xem dù trẻ hay già đều tìm thấy điều gì đó của riêng mình trong hành trình của những kẻ vô danh. Tác phẩm cũng phản ánh khát khao vượt qua định kiến, nỗ lực tự thân trong xã hội đương đại, giúp mỗi nhân vật tiểu yêu vừa đáng yêu lại vừa gợi nhiều suy ngẫm. Tại Việt Nam, tác phẩm dẫn đầu phòng vé trước Tết, ghi dấu bởi sự đồng cảm sâu sắc của khán giả với những trăn trở về ước mơ, gia đình và vị trí của chính mình giữa thế giới bao la.
Tiểu Yêu Quái Núi Lãng Lãng ra mắt vào mùa Hè năm 2025 và nhanh chóng trở thành hiện tượng tại Trung Quốc. (Ảnh: Tư liệu)
Na Tra: Ma Đồng Náo Hải (2025)
Là phần tiếp theo của hiện tượng phòng vé năm 2019, Na Tra: Ma Đồng Náo Hải tiếp nối câu chuyện quen thuộc từ Na Tra: Ma Đồng Giáng Thế. Tác phẩm khởi chiếu đúng dịp Tết Nguyên đán 2025, ngay lập tức chiếm ngôi đầu phòng vé và thiết lập một loạt kỷ lục với doanh thu khổng lồ, khiến cả thị trường trong nước lẫn quốc tế chao đảo.
Na Tra: Ma Đồng Náo Hải lấy bối cảnh ngay sau những sự kiện đầy biến động của phần trước: Na Tra và Ngao Bính tuy giữ được linh hồn sau thiên kiếp nhưng thể xác đang dần tiêu tan. Để cứu cả hai, Thái Ất Chân Nhân quyết định sử dụng Thất Liên Hoa nhằm giúp họ hợp nhất linh hồn và thân xác. Tuy nhiên, trước khi kế hoạch kịp thực hiện, đội quân của Thân Công Báo kéo đến, đẩy bộ đôi vào vòng hỗn loạn mới. Một cuộc chiến đầy thử thách mở ra, cả hai lần nữa phải đối mặt với vận mệnh của mình. Song song với hành trình chống lại số phận, Na Tra lần này còn có cuộc đối đầu gay cấn dưới thủy cung, nơi cậu bé chạm trán Ngao Quảng – cha của Ngao Bính, một nhân vật quyền lực của Long Tộc.
Là phần tiếp theo của hiện tượng phòng vé năm 2019, Na Tra: Ma Đồng Náo Hải tiếp nối câu chuyện quen thuộc từ Na Tra: Ma Đồng Giáng Thế. (Ảnh: Tư liệu)
Phim hoạt hình: Trường An Tam Vạn Lý (2023)
Trường An Tam Vạn Lý đưa người xem ngược dòng lịch sử Trung Hoa, về những năm rực rỡ và sóng gió cuối thời Đường triều. Cốt truyện xoay quanh tình bạn sâu sắc giữa hai thi nhân – Lý Bạch và Cao Thích, cùng với hành trình cuộc đời họ qua thịnh suy của triều đại, từ đỉnh cao văn hóa cho đến trận loạn An Lỗ Sơn đầy tang thương. Toàn bộ phim được kể qua hồi tưởng của Cao Thích, dẫn dắt khán giả xuyên qua các chiến trận, những buổi tụ hội thơ ca và những câu thơ nổi tiếng được tái hiện sống động.
Với thời lượng kỷ lục 168 phút, phim là nỗ lực đầy tham vọng của Light Chaser Animation trong việc dùng công nghệ 3D hiện đại để tái hiện những di sản văn hóa cổ đại. Điểm sáng giá nhất chính là cách phim dùng thơ làm “nhịp đập” cho câu chuyện. Với 48 bài thơ cổ được lồng ghép khéo léo vào từng lớp cảm xúc, khán giả không chỉ đi qua từng biến động lớn lao của đất nước mà còn nghe thấu tiếng lòng của những tâm hồn nghệ sĩ tài hoa giữa thời cuộc lầm than. Được chấm tới 8.2 điểm trên Douban, bộ phim đã thực sự chạm tới sự đồng điệu của công chúng, cũng là lời tri ân sâu sắc gửi đến thời đại vàng son của thi ca Trung Quốc.
Trường An Tam Vạn Lý đưa người xem ngược dòng lịch sử về những năm cuối thời Đường triều. (Ảnh: Tư liệu)
Thâm Hải/ Biển Sâu (2023)
Thâm Hải là tác phẩm hoạt hình 3D của đạo diễn Điền Hiểu Bằng, cha đẻ của siêu phẩm Đại Thánh Trở Về (2015) – tác phẩm là nguồn cảm hứng để sau này đạo diễn Sủi Cảo thực hiện Na Tra: Ma Đồng Giáng Thế.
Phim theo chân Sâm Tú, một cô bé luôn mang trong mình nỗi ám ảnh bị mẹ bỏ rơi sau cuộc ly hôn của cha mẹ. Trong một chuyến du hành, trận bão dữ dội đã cuốn Sâm Tú rơi xuống đại dương, mở ra cánh cửa dẫn vào “Nhà hàng Biển Sâu” kỳ quái. Tại đây, dưới sự dẫn dắt của gã đầu bếp lập dị Nam Hà, cô bé bắt đầu hành trình đối diện với nỗi sợ và những ký ức vụn vỡ ẩn sâu dưới đáy lòng. Hành trình của Sâm Tú vừa là cuộc tìm kiếm người mẹ trong tâm tưởng, vừa là phép ẩn dụ về sự trưởng thành và khát khao kết nối. Phim để lại dư vị sâu sắc, buộc người lớn phải suy ngẫm về những vết sẹo tâm hồn và giá trị của sự thấu hiểu trong gia đình.
Về mặt hình ảnh, phim là sự giao thoa lộng lẫy giữa kỹ nghệ CGI tân tiến và chất liệu hội họa truyền thống Trung Hoa. Người xem chắc chắn sẽ bị choáng ngợp bởi những mảng màu loang chảy sống động, tạo nên một đại dương huyền ảo chưa từng thấy. Dù cấu trúc nội dung đôi chỗ bị đánh giá là phức tạp, tác phẩm vẫn nhận được “cơn mưa” lời khen nhờ sự dũng cảm khi chạm đến những góc khuất tâm lý như sự cô đơn và trầm cảm ở trẻ em.
Phim được khen ngợi nhờ sự dũng cảm khi chạm đến những góc khuất như sự cô đơn và trầm cảm ở trẻ em. (Ảnh: Tư liệu)
Khương Tử Nha: Nhất Chiến Phong Thần (2020)
Tiếp nối thành công rực rỡ của Na Tra: Ma Đồng Giáng Thế, Khương Tử Nha (2020) là “bom tấn” hoạt hình 3D tiếp theo khai thác kho tàng Phong Thần Diễn Nghĩa – di sản thần thoại kỳ vĩ của văn hóa phương Đông. Dưới sự nhào nặn của bộ đôi đạo diễn Trình Đằng và Lý Vĩ, bộ phim là một hành trình tự thức đầy chiêm nghiệm. Chuyện phim xoay quanh vị tướng tài ba Khương Tử Nha, người từng dẫn dắt thần binh dẹp loạn nhà Thương. Thế nhưng, ngay giữa đỉnh cao vinh quang, ông bất ngờ bị tước bỏ thần lực và đày xuống trần gian vì một sai lầm nghiêm trọng. Tại nhân giới, Khương Tử Nha phải đối mặt với nỗi nghi hoặc về công lý, niềm tin và sự giằng xé giữa trách nhiệm với lương tâm của chính mình.
Tác phẩm gây choáng ngợp với hơn 1.300 cảnh kỹ xảo tinh xảo, tái hiện trọn vẹn nét thẩm mỹ bay bổng và trang nghiêm của mỹ thuật cổ điển. Với doanh thu phá kỷ lục ngày đầu công chiếu và cán mốc 1,6 tỷ Nhân dân tệ, Khương Tử Nha chinh phục hoàn toàn những khán giả say mê dòng phim sử thi thần thoại phương Đông.
Khương Tử Nha (2020) là “bom tấn” hoạt hình 3D tiếp theo khai thác kho tàng Phong Thần Diễn Nghĩa. (Ảnh: Tư liệu)
Phim hoạt hình: Mộc Lan: Hoành Không Xuất Thế (2020)
Ra mắt vào dịp Quốc khánh Trung Quốc năm 2020 sau 5 năm ấp ủ, Mộc Lan: Hoành Không Xuất Thế là nỗ lực của các nhà làm phim nội địa trong việc tái hiện hình tượng nữ anh hùng bằng ngôn ngữ hoạt hình 3D hiện đại. Lấy bối cảnh thời Bắc Ngụy, phim xây dựng một Mộc Lan bản lĩnh, giỏi võ, khát khao trở thành đại hiệp hành tẩu giang hồ.
Biến cố ập đến khi cha cô bị thương nhưng vẫn nhận lệnh tòng quân. Vì hiếu nghĩa, Mộc Lan quyết định thay cha lên đường, dấn thân vào thao trường khốc liệt. Tại đây, cô dần nhận ra chân lý sâu sắc: tinh thần nghĩa hiệp không chỉ nằm ở võ nghệ cao cường, mà còn là sự hy sinh, lòng trung trinh và trách nhiệm bảo vệ giang sơn. Sự xuất hiện của các nhân vật phụ như Độc Lang hay A Sán đã giúp bức tranh về chiến tranh và công lý trở nên đa chiều hơn, chạm đến những nỗi niềm hiện đại về định kiến giới và bản ngã.
Tác phẩm gây ấn tượng bởi những khung cảnh 3D sống động, tái hiện chân thực sự khắc nghiệt của thời đại bão lửa. Tuy nhiên, dù cố gắng thổi hồn bản sắc văn hóa bản địa vào cốt truyện, một bộ phận khán giả cho rằng kịch bản chưa đủ bứt phá so với các phiên bản kinh điển quốc tế, dẫn đến doanh thu phòng vé không đạt kỳ vọng và phải sớm rút khỏi rạp. Dẫu vậy, đây vẫn là một thể nghiệm đáng ghi nhận trong việc làm mới những nhân vật biểu tượng trong văn hoá đại chúng Trung Hoa.
Tác phẩm gây ấn tượng bởi những khung cảnh 3D sống động, tái hiện chân thực sự khắc nghiệt của chiến trường. (Ảnh: Tư liệu)
Na Tra: Ma Đồng Giáng Thế (2019)
Ra mắt năm 2019, Na Tra: Ma Đồng Giáng Thế đánh dấu bước chuyển mình quan trọng của ngành hoạt hình 3D Trung Quốc. Với doanh thu kỷ lục 725 triệu USD, tác phẩm đứng đầu phòng vé nội địa và trở thành phim hoạt hình không nói tiếng Anh ăn khách nhất thời điểm đó. Phim cũng ghi dấu ấn ở đấu trường quốc tế khi lọt vào vòng sơ tuyển hạng mục Phim hoạt hình xuất sắc tại Oscar lần thứ 92.
Cầm trịch bởi đạo diễn Sủi Cảo, hình tượng Na Tra kinh điển đã được “thay máu” hoàn toàn. Không còn là vị tướng anh hùng nhí quen thuộc trong tâm thức của nhiều thế hệ, Na Tra hiện lên với vẻ ngoài ngỗ ngược, đôi mắt thâm quầng và nụ cười bất cần. Sinh ra với thân phận “Ma Đồng”, cậu bé bị người đời kỳ thị, xa lánh và phải đơn độc đấu tranh với bản năng hủy diệt và khao khát được yêu thương. Trong hành trình ấy, mối quan hệ phức tạp với Ngao Bính, con trai vua Long vương – vừa là đối thủ, vừa là bạn, trở thành trung tâm cảm xúc lôi cuốn của phim.
Với thông điệp đanh thép “mệnh ta do ta định, không phải do trời”, tác phẩm đã chạm đến trái tim của hàng triệu khán giả khi khai thác sâu sắc nỗi cô đơn của một đứa trẻ bị xã hội quay lưng chỉ vì định kiến và xuất thân. Cách xây dựng nhân vật đầy tính nhân văn, từ tình phụ tử thầm lặng của Lý Tịnh đến sự giằng xé nội tâm giữa trách nhiệm tộc hệ và tình bạn chân thành của Ngao Bính, đã giúp bộ phim thoát khỏi cái bóng của một câu chuyện thần thoại cũ kỹ để trở thành một bài ca về khát vọng tự do.
Na Tra: Ma Đồng Giáng Thế đánh dấu bước chuyển mình quan trọng của ngành hoạt hình 3D Trung Quốc. (Ảnh: Tư liệu)
Bạch Xàː Duyên khởi (2019)
Lấy cảm hứng từ Bạch Xà Truyện – một trong bốn truyền thuyết dân gian lớn nhất Trung Hoa, Bạch Xà: Duyên Khởi kể về Tiểu Bạch, một xà tinh trắng mất trí nhớ sau một cuộc chiến chống lại Quốc sư – kẻ đang phát động chiến dịch săn bắt rắn tàn khốc. Trong lúc lạc lõng và không nhớ về quá khứ, cô được A Tuyên, một thợ săn rắn chân chất cứu mạng. Cùng nhau, họ vượt qua hiểm nguy, dấn thân vào hành trình phục hồi ký ức và từ đó nảy nở một mối tình đầy trắc trở giữa người và yêu.
Bộ phim gây choáng ngợp bởi những khung hình đẹp như tranh vẽ, từ cảnh sắc thiên nhiên hùng vĩ đến những phân đoạn chiến đấu công phu, biến mỗi cảnh quay thành một trải nghiệm thị giác rực rỡ. Phim cũng được đánh giá cao khi chạm đến những giá trị bất biến như sự hy sinh và nỗ lực tìm lại bản ngã. Sau thành công của phần 1, phim đã có 2 phần tiếp theo lần lượt mang tên Bạch Xà: Thanh Xà Kiếp Khởi (2021) và Bạch Xà: Phù Sinh (2024). Dù các phần sau được mở rộng đáng kể về quy mô và thế giới quan, nhiều khán giả vẫn ưu ái phần đầu tiên bởi sự kết dính chặt chẽ về cảm xúc và chất thơ lãng mạn đặc trưng.
Phim lấy cảm hứng từ Bạch Xà Truyện – một trong bốn truyền thuyết dân gian lớn nhất Trung Hoa. (Ảnh: Tư liệu)
Boonie Bears (2014 – 2024)
Boonie Bears là một trong những thương hiệu hoạt hình đại chúng thành công nhất của Trung Quốc trong hơn một thập niên qua, đặc biệt ở mảng phim dành cho gia đình và trẻ em. Ra đời năm 2012, Boonie Bears ban đầu là series truyền hình do hãng Fantawild Animation sản xuất. Bối cảnh xoay quanh khu rừng nguyên sinh nơi hai anh em gấu Bramble và Briar sống, đối đầu với Logger Vick – một tiều phu vụng về, thường xuyên tìm cách chặt phá rừng để kiếm sống. Mô-típ xung đột đơn giản này được lặp lại qua nhiều tập phim với tiết tấu nhanh, hài hình thể rõ nét, dễ tiếp cận với trẻ nhỏ.
Từ nền tảng truyền hình, Boonie Bears nhanh chóng mở rộng thành vũ trụ điện ảnh. Từ năm 2014, loạt phim chiếu rạp được ra mắt đều đặn, thường phát hành vào dịp Tết Nguyên đán – “khung giờ vàng” của phòng vé Trung Quốc. Tính đến nay, thương hiệu này đã ra mắt tới 11 phần phim điện ảnh chiếu rạp, mỗi phần là một chuyến phiêu lưu mới, mở rộng thế giới hai chú gấu Briar và Bramble cùng người bạn Logger Vick từ rừng sâu ra những bối cảnh kỳ ảo, khoa học-viễn tưởng hay hành trình xuyên thời gian. Các phần điện ảnh được mở rộng đa chủ đề: tình cảm gia đình, tình bạn, bảo vệ môi trường, sự thay đổi của con người trước hiện đại hóa. Nhiều phần phim đạt doanh thu cao, đưa Boonie Bears trở thành thương hiệu hoạt hình nội địa có doanh thu bền bỉ nhất Trung Quốc.
Về mỹ thuật và kỹ thuật, Boonie Bears khởi đầu với đồ họa 3D khá thô, thiên về công năng hơn là thẩm mỹ. Tuy nhiên, qua từng năm, chất lượng hình ảnh được cải thiện rõ rệt, chuyển động mượt hơn, bối cảnh rừng được chăm chút, màu sắc tươi sáng, phù hợp thị hiếu khán giả gia đình. Dù vậy, phim vẫn giữ phong cách an toàn, ít thử nghiệm, ưu tiên sự quen thuộc.
Boonie Bears là một trong những thương hiệu hoạt hình thành công nhất của Trung Quốc trong hơn một thập niên qua. (Ảnh: Tư liệu)
